Filistîn heya destpêka sedsala 20’an di bin destê dewleta Osmaniyan de bû. Di heman demê de, xwesteka cihûyan a mezin hebû ku Filistînê ji xwe re bikin dewleteke cihû. Hemû hewldanên wan bi Sultan Abdulhamîd re vala derketin û nikaribûn ku Filistînê bi zêran bistînin. Piştî şoreşa ereban di dema şerê cîhanê yê yekemîn de û binketina dewleta osmaniyan, vêca artêşa îngilîz kete Filistînê.
Hozan Ehmed Arîf di helbesta xwe ya bi navê Pidika Adîloş de wiha dibêje::
- Ayrıntılar
Ji dilê çiyayên azadiyê ez silavên xwe yên bêdawî ji tevayî rêhevalan re dişînim. Di serî de cejna Rêber APO û tevayî girtiyên azadiyê pîroz dikim, rêz û girêdana xwe ya bêdawî nîşan didim.
- Ayrıntılar
Cemil Bayık
Nûçeyên der heqê şandina pênc girtiyan ji girtîgeha Îmraliyê re û guhertina cihê Rêber Apo di navgînên çapemeniyê de cih girtin. Di van nûçeyan de, der barê girtiyên hatine şandin de hin agahî hatin dayîn. Parêzer û birayê Rêber Apo ên çûne serdana wî jî ev nûçe piştrast kirin.
- Ayrıntılar
Rêber Apo ji bo pêşketinên felsefîk, teorîk û îdeolojîk ên li Îmraliyê pênasaya “pêvajoya vejîna rêbertiya sêyemîn” bi kar anî. Rêber Apo di pirtûka “Parastina Gelekî” de dîroka PKK’ê weke serdema hemleya sê partîbûyînê îfade kir.
DURAN KALKAN
Mizgînî
Em ber bi roja vejîneke xwe ya nû ve diçin.
Di warê biyolojîk de vejîn hene û têne pîrozkirin. Di warê siyasî de vejîn hene û têne bibîranîn. Di warê çandî de vejîn hene û têne pîrozandinê. Di warê felsefîk de vejîn hene û têne jiyandin...
- Ayrıntılar
Di salvegera Komkujiya Dêrsimê de; qêrîn, hawar, êş, bêhna barûdê, bêhna zingera şûrên dagirkeran bi hawara Dîcle, hawara Mûnzûrê, hawara Newala Qesaba, hawara Geliyê Zîlan re di dilê me de bi sûzeniyeke bêpayan olan dide. Îro jî nevîçirkên Mehmed Paşayan,Topal Osmanan, Îsmet Înoniyan di her fersendê sonda qirkirina kurdan didin.
Qêrîn û hawara Elîşêr û Zarîfeyan tevlî ya Seyîd Riza dibe; qêrîn û hawara “tolhildan” a Nûrî Dêrsimiyan tevlî ya Mala Eliyê Ûnisan dibe û li hember vê dîroka kambax ku di her serhildaneke kurd de xwe dubare kiriye û hawara Îhsan Nûrî Paşayan li lat, zinar, gelî û quntarên çiyayê Agirî de fetisandibû, bi guleya yekem a di pêşengiya fermandarê nemir Egîd de ji nû ve pêl bi pêl bersiva van qêrîn û hawaran hate dayîn. Bêrîtan û Zîlanan; ji Zarîfe, Besê, Rindexan û heta Leylayan re bûn ziman, awaz, newa û pê re hemû qeyd û zincîrên ku di şexsê jina kurd de li stûyê civakê hatibû rapêçan veçirandin û ji nîgarên wan, wêneyên azadiyê, berxwedaniyê û fedayitiyê xêz kirin.
Ku îro pêşeng û pilingên serhildanên kurd wekî Elîşêr û Zarîfe, Seyîd Riza, Nûrî Dêrsimî, Celadet Mîr Bedirxan, Şêx Seîd, Evdirihmanê Mala Eliyê Ûnis û gelekên din ku sax bûna, ku van rojan bidîtana, wê sedî sed di nava refên gerîlayên PKK’ê ciyên xwe girtibana. Ji ber ku PKK, di seranseriya sedsalên borî de ku her dem serhildanên kurdan ku bi armanca jiyaneke azad biafrînin rabûbûn, her carê têk çûbûn û trajediyên ku ziman nagere bê qalkirinê hatin jiyandin, vaye PKK di sedsala 20’an de ji hemû qêrîn, hawar û bangên wan ê tolhildanê û ji dardekirin, sûzenî, têkçûyîn, bêçaretî, mişextî, komkujî û tehcîra ku hate serê wan re bû bersiv.
Hezar mixabin, ev dijminên gelê kurd ên ku her dem ji devê wan gilêzeke xwînî diherikin, ku geh ev dibin fars, geh dibin tirk, geh dibin ereb, geh dibin îngîlîz, geh dibin îsraîlî, di sedsala 21’an de, hê jî dev ji armancên xwe yên qirkirinê bernedane. Digel ku li çar parçeyên Kurdistanê, di pêşengiya Rêber Apo de, ku dîroka kambax a ku ji bilî têkçûnan para gelê kurd nekiriye, ji nû ve nivîsand û bi tehlîlên xwe, ev dijminên ku kurdan xistibûn şûna kewên qewmê xwe, bi per û bask kir û fena teyrên baz û heloyan heyfa sedan sala ji dijminan girt û hêviyên jiyaneke azad ji bo kurdan seridand.
Ehmedê Xanê ku her dem sûzeniya xwe ya bê rêbertiya kurdan dianî ziman û digote, “hebûna me jî xwedayek...” bila serê xwe ji gora xwe ya bihûştî rake bibîne û li çiyayên jorî xwe binêre, waye şervanên azadiyê, gerîlayên azadiyê di pêşengiya Rêber Apo de dîlana azadî û tolhildanê digirin.
Hezar mixabin, dijminên gelê kurd, kurdan wekî kurdan berê dihesibînin. Kurdan wekî kurdên dema serdema 17’an dihesibînin. Hê jî hewl didin bi lîstikên osmaniyan ku kûfnîkî bûne, dîsan kurdan bixapînin û wan bera hev bidin. Çawa ku di dema Siltan Ebdulmecîd de, osmanî tevlî Mîr Bedirxan serîrakirina Seîd Begê ku xalê Yezdînşêr bû li bin xistin û ew di kelayek de kuştin, çawa ku fermana kuştina hezaran keldaniyan hat dayîn û welatê Hekaran bi fermanda mîr kirin gola xwînê, bi lîstik û derewên osmaniyan bi Yezdînşêr serîrakirina Mîr Bedirxan têk birin û piştre heman tişt anîn serê Yezdînşêr; niha jî hewl didin bi van lîstikan hê jî kurdan bixapînin.
Bila her kes vê bizanibe, niha kurd xwedî rêbertiyeke wisa ne, dev ji çend dijmin, lîstik û polîtîkayên wan berdin, dinya û gerdûnê tehlîl dike û wê tu careke din kurd nebin pelîstokên destê dijminan.
Hê jî îngîlîz bi destê xwefirotî û dewşêrmeyên fena AKP û Erdogan de, hewl didin kurdan bi lîstik, bi hêza xwe ya fînansî bixapînin û bi xwe ve girê bidin. Tiştên ku anîn serê ermenî, rûm, tirk û hemû ereban, niha bi destê AKP’ê û eşîrên kurd ên başûr, hewl didin bînin serê kurdan.
Lewre, kurd ne kurdê berê ne. Kurd êdî bi tehlîla dîroka hezaran salan polîtîka dikin.
Lewre wê careke din ev dîroka kambax di şexsê kurdan de dubare nebe, ji ber ku rêber tiya kurd heye û pê re jî artêşeke qewîm a gerîla li deverên Kurdistanê parastina vî gelî dikin heye.
- Ayrıntılar
Piştî mehên dûvedirêj ên havîn û xopana payîzê, erd û ezman dinehwirin di nava şîrqeşîrqa brûskan de. Xumexuma dolên kûr, bi xwe re çavikên kaniyan diteqînin û bi xwe re hêviyan diseridînin û tevlî lehiyan dibin. Heyv, her çiqas ji ber barîna baranê nikaribin wê bibînin jî, di bin xêliya tarî ya ewran de, bi hîskirina bişirînin wê yên şermokî de, li ser rûyê wê giravan neqş dikin, da ku her dem rênîşanderê me be.
Her ku diçe payîz xatirê xwe ji me dixwaze û darên berû û maziyan pelên xwe diweşînin da ku şopên me û ew şiverêyên ku ji ber şopên me fena marekî dixuyîn vedişêrin. Ji bilî darên xaçê, darên dîtir nîv bi nîv pelên xwe hişk kirine û bêyî ku li benda yên din bimînin xwe bi axê re dikine yek.
Şîrqeşîrqa ewran fena wênekêşek, di şevên tarî zilûmat de, ji nişka ve her der ronî dike û pê re xurmîniyekê ji axê û ji dar û beran tîne. Di vê kêliyê de ku te naylonê xwe vekiribe û bi sikên zexm ewle kiribe yan jî di bin tahtekî de, bêyî ku ji heft qatên jorîn neyê dîtin tu agirekî vêbixî û bi koza wê hewl bidî ricifîna dil û hinavên xwe hefsar bikî û pê re çaydankê xwe yê tîr tenî bikelînî, tu bi siûd î.
Di van rojan de, li her devera welatê me, li her quntar û kimtên çiyayên welatê me, bi coş û azweriya moriyan, gerîlayên ku heval û hogirên dayîka xwezayê ne, bi hezar zehmetî hazirî û amadekariyên zivistanê dikin. Gotin di cî de be, em bi siworiyan re ketine pêşbaziyê. Piştî demeke dirêj a meselokên “vebûnên xapînok”, piştî ku em qampên xwe çêbikin, qutê xwe yê zivistanê temîn bikin, em ê dest bi perwerdehiyên xwe yên bîrdozî, ramyarî û leşkerî bikin, da ku em xwe ji bihareke rengîn, hêç û delûdîn re amade bikin, da ku bi şînbûn û vebûna pelan re, em jî ji bona ku hêvî, daxwaz, dirûşm, bendewarî, daxwaz, xeyalên gelê xwe şîn bikin û fena vebûnên pelan ev dijminê har, fena rastiya xwezayê bînin ser xeta vebûnên rastîn, xwe amade dikin.
Ji dîroka mirovantiyê bigire, heta têkoşîna me ya azadiyê, gelek encam û tecrûbe ji me re mîrate mane. Ji ber vê yekê, piştî ewqas bedeldayînan, li gorî rêzik û zagonên xwezayê, em ê jî rêgeha xwe diyar bikin. Geh em ê fena teyrê baz wan bi pencikê xwe jar bikin, geh em ê fena pezkoviyek ji latek xwe bipengizînin latekî din; geh em ê fena marekî bi sebr û bêdeng bin, geh em ê fena pilingekê diranên xwe di qirikê de biçikînin. Bila neyê gumankirinê ku, heta ku ew destên qirêj û kotî neşkên, heta ku ew sinc, dirî û striyên ku di navbera Ameda mazlûman, Qamişloka evînan, Mehabada qaziyan û Hewlêra dilbirînan de hatiye çandin neyên birîn, destê me li ser tetikê wê tu carî dostaniya me û heyv û stêrkan re, hevalbendiya me bi baz û eyloyan re, pêşbaziya me bi pevkovî û siworiyan re, cîrantiya me bi xilt û kormişkan re neqede....
- Ayrıntılar
Gotinek heye, dibêje ku; “Ku em ji hesin bitirsiyana, em ê li trênê siwar nebûyîna” Li hember tehdît û hereşeyên dewleta tirk encax gotineke wisa ciyê xwe bigire. Ku tirseke vî gelî hebûna, li hember faşîzma wan, wê ji zû ve dev ji têkoşînê berdana û bi deh hezaran şehadetî nedana ber çav. Ku têkoşîna me heta roja îroyîn li ber xwe dabe û her diçe mezintir bûbe, girêdana gelê kurd a azadiya xwe ye.
Ev heft heşt meh in, pirsgirêka kurd di rojevê de ye û her diçe çareseriyek berbiçav sîstema TC’ê neçarî gavavêtinê dike. Di demeke ku siyaset ber bi xitamandinê ve diçû û hêdî hêdî hêvî kêm dibûn û me şûrên xwe ji kalanên xwe derdixistibûn, ji hêla Rêber Apo ve gavên dîrokî hatin avêtin. Komên aştiyê bi tevlî bêhna zinar û latan, gul û kulîlkan, hêvî û bendewarî, barût û xwêdanê li ser banga Rêber Apo berê xwe dan bajarê xewna me û silavên me hemû gerîlayan ji bircê Amedê û ji çemê Dîcle re birin. Kevirên kurisandî yên bircên Amedê, bi hatina zarokên xwe yên çiyayî kesera bi sedan salan ji ser xwe avêt.
Belê bandora hatina komên aştiyê, pêşwazîkirina gelê me ya mehşerî, fena Berxwedana Zapê bandor li sîstemê kir û hemû saziyên dewletê serûbûn bûn. Dewlet hê jî di nava şoqekê de ye, loma wisa tehdîtên eletewş dikin. Lewma ji bona hatina koma aştiya ya Ewropayê, encax dikaribûn bi pêşîlêgirtinê asteng bikin. Ji ber ku dijmin baş dizane ku çi dibe bila bibe, dixwaze bila komkujî bike, wê digel her tiştî gelê me bi serbilindî ew pêşwazî bikin. Jixwe ev tiştek sembolîk bû û ya dawîn bû. Armanc dilsoziya me ya aştiyê û li hember banga Rêber Apo selmandina girêdana me bû. Nexwe hatin û nehatin ne mesele ye.
Dîmenên pêşwazîkirina şervanên azadiyê, hesreta azadiyê ya gelê kurd û girêdayîna bi gerîla re bi hemû dijminan da çespandin. Di rêgeha şervanên azadiyê de, ji Silopyayê heta Ameda rengîn, gel bû PKK, PKK bû gel. Ma çima nebûna? Ji ber ku ew parçeyek wan bû. Zarokên wan, sembolîk be jî, wekî Qasidên Aştiyê bi serbilindî hatin û gel jî li gorî vê ew kirin taca serê xwe. Li hember vê, gotina ku bê gotin û kiryariya ku bê kirin, ji bona vî gelî em hezar caran şehîd bikevin wê têr neke.
Mijareke din, gotinên fena “radestbûn”, “wê hê werin”, “di însiyatîfa me de ev bûn”, “wê hê werin”li hember xwedîderketin û coşa gel acizî, dirûtî û derewkariya dewlet û AKP’ê ye. Ji hela Rêber Apo ve bi zelalî hate diyarkirinê. Loma bila tu kes û derdor ji me yekalî gavan hêvî neke. Divê destpêkê mafên kurdan bikin bin ewlehiyê û ev bawerî bide me. Bi vî awayî zirûfên bêçalakîbûnê dibe ku bidome. Dîsa ji bona çareseriyeke mayinde, divê Rêber Apo bigihê azadiya xwe. Em tu carî siyasetek, diyalogeg û çareseriyeke bê Rêber Apo qebûl nekin û em ê tê de cî negirin.
Mirov dikare bibêje, têkoşîna dehan salan a gelê kurd hêdî hêdî fêkiyên xwe dide. Îro ku dijmin gavan davêje, hemû ji neçarî ye. Ev hemû bi saya Rêber Apo, şehîdên me û têkoşîna gelê me pêk hat. Tevgera azadiyê neçar dihêle ku sîstem xwe biguhere. Her gava ku AKP davêje jî, tu têkiliya xwe demokratîkbûn û misilmanbûna AKP’ê nîn e. Piştî ku dewleta tirk digel hemû piştgiriya dinyayê li hember PKK li ser neket, ji hêla efendiyan wan ve ev erk û peywir ji AKP’ê re hatiye dayîn. AKP piyoneke bêrûmet û bêrêgez e û pragmatîst e. AKP hem hesabê deshilatiya xwe dike -ji ber ku li pêş me hilbijartin hene-, hem jî li gorî planên sermayeya kûresel a ku di şexsê Emerîka de li Rojhilata Navîn de bi pêş dikeve tevdigere. Berjewendiyên sermayeya kûresel vê ji Tirkiyê dixwaze. Tirkiye neçar e daxwazên sermayeya kûresel bîne cî. Lewre Tirkiyeyeke ku hemû hêza xwe li hember kurdan dimezxîne, bi kêrî van hêzan nayê. Loma niha beşeke dewletê ku AKP di nav de ye, ji neçarî çareseriyeke bi pêş dixin. Di vê çareseriyê de, AKP hewl dide hem desthilatiya xwe biparêze hem jî daxwazên sermayeya kûresel bîne cî. Yanî bi vî awayî, sermayeya kûresel Tirkiyê qebûl nake. Loma naverok çi dibe bila, rêbaz çi dibe bila, wê dewlet here hinek biryaran. Ev dibe mîna Srîlankayê be, dibe ku fena Îspanyayê be, dibe ku fena Îsraîliyan be yan jî tenê kurdan li derdora dewletokekê civandin be.
Niha jî di şexsê AKP’ê de dewleta tirk, heta dawiya salê plan û sekna xwe diyar bikin. Lê AKP naxwaze lez bike. Çareseriyeke ku desthilatî ji dest neçe digere. Jixwe ku bi ser nekeve, wê dawiya wan ji hikûmetên berê xerabtir bibe. Ew jî di vê ferqê de ne.
Ji ber vê yekê, dibe pirsgirêka bi şîdet bidome bi riyên demokratîkî be, tu gelek û civakek bêparastin nabe û bê polîtîka û siyaset nabe. Lewre ne ji gerîlayên azadiyê be, ne jî ji bi hezaran şehîdên me bûna û ne ji siyaseta me ya demokratîk be, wê dijmin navê me jî qebûl nekirina. Rastî ev e ku, hetanî ku kurd li çar parçeyên Kurdistanê tam negihên azadiya xwe û Kurdistaneke xweser û azad di bin ewlehiya hêzên parastina kurdan de nîn be, wê erk û misyona gerîla tu carî neqede û ji bona ku ev erk û misyon bê berdewamkirinê jî, divê her ciwanek kurd were di nava refên gerîla da ku em siyaseta kurd li parçeyên Kurdistanê misoger bikin.
- Ayrıntılar
Demeke kurt be jî, rojeva siyasî kelekel bû û têkildar ne têkildar her kes bi awayekî nêrînên xwe der barê pirsgirêka kurd anî ziman.
Di dîroka têkoşîna azadiya kurd de, yekem car di vê astê de kurd û Kurdistan tê nîqaşkirinê. Di dîroka gelê kurd de salên piştî 2000’î salên dijwar bûn. Piştî ku komplaya navnetewî ya li hember serokatiya me, bi hewldanên serokatiya me û bi sedan şehîdî bi piranî berteraf bû, hêzên komplovan fêmkirin ku li ser nakevin, loma jî serî li rêbazên din dan û hewl dan di hundirê tevgera azadiyê de, tevgerê tune bikin. Pêvajoya berî Pêngava 1’ê Hezîranê, pêvajoyeke wisa bû ku êrîşên tesfiyekar û çetevanî di pêşengiya Emerîka û hêzên başûrî de, armanc kir ku tevgera azadiyê ji hêza berxwedaniyê dûr bixîne û di xeteke neteweperestiya paşverû û noker de bi xwe ve girê bide. Lewre Pêngava 1’ê Hezîranê li hember tesfiyeyê teqandina guleyek bû û tesfiyekirina tesfiyekaran bû.
Piştî pêngava vejînê ya duyemîn, salên 2007-2008 bi berxwedanî û pêşketinên nû têkoşîna azadiya ya kurd gihande qonaxeke din. Bi taybet jî di warê leşkerî de serdegirtina Oramarê û çalakiya Gabarê û berxwedaniya Zapê xuyang û îmaja Artêşa TC’ê rûxand û di warê siyasî de jî hilbijartina 29’ê Adarê deskeftinên mezin û mayinde afirandin. Van pêşketinan kir ku dewleta TC’ê ji neçarî -her çiqas bi devkî be jî- xwe biguherîne.
Lewre divê mirov gotinên serokomarê TC’ê , ji nişka ve helwest guherîna çapemeniya mehmedok û ya nivîskaran di vê çarçoveyê de binirxîne. Sîstema TC’ê ya faşîzan û înkarok, fêmkir ku bi riya şîdetê tenê wê nikaribin li ser bikevin. Lê ev ji hêla serokatiya me hate dîtin û serokatiya me kêlî bi kêlî rojeva siyasî û însîyatîfê xist dest xwe û di merheleya dawîn de jî nexşeya rê îlan kir.
Niha jî dijminê gelê kurd ketiye tatêlê ku, ka wê çawa bandora nexşeya rê bişkînin. Her çiqas em naveroka nexşeya rê ya serokatiya xwe texmîn dikin jî, bes nexşeya rê di dest dijmin de ye û dijmin hewl dide hem jê sûd werbigire û li gorî wê polîtîka û siyaseta xwe diyar bike hem jî hewl dide ku bi me bide jibîrkirinê.
Ji ber vê yekê, tevgera azadiya kurd, digel hemû hewldanên faşîzane ya dewleta TC’ê ku mîna berê ji qetilkirina zarokan bigire heta kuştinên bêdarizîn, ji operasyonên leşkerî bigire heta çekên kîmyevî bikaranînê xwe bi paş ve nehişt. Bi van hemû hewldanan dewleta TC’ê rûyê xwe yê qirêj –me ev yek texmîn dikir û amadekariyên me li gorî wê ne- aşkere kir. Şerê taybet bi rê û rêbazên herî ketî û kotî tê birêvebirinê.
Em wekî artêşa fedayî ya Rêber Apo, her daxuyaniya serokatiya xwe ferman digirin û her nêzîkatiya li hember serokatiya xwe jî hinceta şer û aştiyê dibînin. Ji ber vê yekê wê di meha cotmehê de beşên qirêj ên dewleta TC’ê yên mayî jî aşkere bibin. Em ê li gorî vê rewşê herin biryarekê, dibe ku ev pêvajo bi rabûnî ketinî heta biharê jî here. Bes em gerîla ji bona rojên herî dijwar xwe amade ne û vê carê ku şerek li pêş bikeve wê neşibe tu deman û wê şerê herî mezin û herî dawîn be. Wê ev jî li gorî hewldan û gavavêtinên dijmin belî bibe.
Ji bona pêvajoya pêş me peywirên me yên sereke;
Yekemîn; çi dibe bila bibe, divê nexşeya rê ya serokatiya me ji dijmin bê girtin. Ev dibe bi çalakiyên leşkerî dibe bi serhildanan, divê dijmin neçarî dayîna nexşeyê bê kirin.
Duyemîn; di demên pêş me de, ger ku operasyon rawestin, di rewşa serokatiya me de guherîn çê be û gavên ku azadiya serokatiya me pêk bê, wê li gorî vê sekna me diyar bibe. Bes, ku ev ji bona gavên destpêkê neyên avêtin, şerekî bêhempa, yekta û bêeman li dar bikeve, wê rê li ber mirina sedhezaran vebe. Lewre divê gelê me xwe ji rojên herî giran re xwe amade bikin.
Sêyemîn; di vê demê de, rewşa kî çi dibe bila bibe, divê ciwanên kurd ji bona peywirên xwe yên welatparazî yên dîrokî û pîroz pêk bînîn tevlî HPG bibin. Em encax dikarin artêşeke gerîla ya 20-30 hezarî vî dijminê faşîst û har bînin rê...
- Ayrıntılar